Typhochlaena seladonia

🔤 Taksonomi

Typhochlaena seladonia (C. L. Koch, 1841) kabul edilen addır. Eski yayın ve ticaret kayıtlarında Iridopelma seladonium veya Iridopelma seladonia görülebilir. Güncel birleşim, cinsi ve özel ağaç yaşamını açıklayan 2012 revizyonunda yeniden kurulmuştur.

📌 Tanım

Genellikle 4-6 cm bacak açıklığında, yeşil, mavi, kırmızı ve altın yanardöner tonlara sahip küçük Brezilyalı ağaç tarantulasıdır. En ayırt edici özelliği renk değil davranıştır: açık ağ tüpü yerine ağaç kabuğu yarığında ipek astarlı oda ve kamufle kapak kurar.

Dişiler için 10-12 yıl, erkekler için daha kısa ömür tahmin edilir; türün uzun dönem verileri sınırlıdır. Hayvan narin, hızlı, pahalı, küçük aralıktan kaçabilen ve yasal kökeni hassas bir türdür. Küçük ağaç tarantulalarında deneyimli bakıcıya uygundur.

☠️ Zehir

Bu türün zehri ağrı, hızla ilerleyen şişlik, morarma ve doku hasarına; ayrıca trombosit ve pıhtılaşma bozukluklarına neden olabilir. Zehir bileşimi bölgeye ve yaşa göre değişir; küçük bir ısırık izi veya başlangıçta hafif belirtiler güvenli olduğu anlamına gelmez. Bulantı, halsizlik, kanama, şok veya nefes alma güçlüğü acil değerlendirme gerektirir.

Isırılma durumunda hemen uzaklaşın, acil yardım çağırın, hareketi azaltın ve yüzük ile saati çıkarın. Turnike, buz, kesme veya zehri emme uygulamayın; yılanı ya da kopmuş başını yakalamaya çalışmayın. Antivenom ve doz seçimi hastanede toksikoloji ekibinin kararıdır; ürün erişimi ülkeye göre değişir. WHO · CDC/NIOSH

🌍 Dağılım

World Spider Catalog Brezilya’yı verir. Revizyon ve doğa tarihi çalışmaları türü kuzeydoğu Atlantik Ormanı, özellikle Bahia ve Sergipe ile ilişkilendirir. Örümcek kapaklı yuvasını ağaç kabuğunda kurar. Bu, “tropik Brezilya’nın tamamı” değil, dar ve parçalanmış bir orman bağlamıdır.

Esarette dokulu dikey kabuk, sıkı yarık, gölge, tabanda ölçülü nem ve hareketli hava sağlayın. Bütün kabı ıslak tutmak kabuk odasını taklit etmez; küçük örümceği durgun hava nedeniyle öldürebilir.

🌡 Doğal yayılış alanında iklim

İncelenmiş GBIF gözlem konumlarından aylık iklim normalleri:

Hava durumu verileri WorldClim v2.1 tarafından sağlanmıştır · Aylık normaller Herpeton Academy tarafından raster değerlerinden çıkarılmıştır; bağıl nem buhar basıncı ve ortalama sıcaklıktan türetilmiştir.

Konum referansları, mevcut olduğunda GBIF.org oluşum verilerini kullanır; özgün oluşum kayıtları kaynak veri setlerinin lisanslarını korur.

⚖️ Yasal durum

Resmî CITES listeleri ve güncel AB ekleri 2026-08-05 tarihinde kontrol edildi; tür bulunmadı. Bern Sözleşmesi ilgili değildir. Buna karşılık Haziran 2026 tarihli resmî Brezilya tehdit altındaki fauna listesi türü Tehlikede olarak sınıflandırır; Brezilya yerli faunasının toplanması, bulundurulması, üretilmesi, taşınması ve ihracı sıkı kurallara bağlıdır.

CITES dışı olması kurucu stoğun Brezilya’dan yasal çıkıp çıkmadığını çözmez. Tarihli fatura, tam yetiştirici ve satıcı kimliği, varsa üretim nesli/ebeveyn bilgisi, önceki devir belgeleri ve ülkenizin ithalat kayıtlarını isteyin. Fuarda anonim hayvanı yalnız “esaret üretimi” sözüyle almayın; kayıtlar eksikse ülkeye özgü hukuki görüş edinin.

Özel bakımın izinli olduğu yerlerde bile bulundurma, satış, taşıma, üretim ve sergileme için yerel ve ulusal kurallar uygulanabilir.

🤌 Bakım

Kaçışsız dikey kapta tek tutun. Yetişkin için 15 x 15 x 25 cm kullanılabilir; yavru, yem ve suyun izleneceği daha küçük kaba gerek duyar. Her delik ve kapı aralığı karapakstan dar olmalı, kapı muhtemel yuva yerini kesmemelidir.

Eğri mantar levha veya tüp parçasını dikey yerleştirip duvarla arasında farklı dar yarıklar bırakın. Örümceğin kapağa katacağı hafif mantar parçaları ve yapraklar verin. Dipte 2-4 cm toprak nemi tamponlar; bu derin karasal kazı kurulumu değildir.

Diğer eklembacaklılardan ayrı araçlarla en az 8 hafta karantinaya alın. Kaynak belgelerini ve fotoğrafları saklayın; besleme, ağ yapımı, deri değişimi ve retleri kaydedin. Kapağı kaldırmadan akar, sinek, küf, zayıf tutuş ve yaralanmayı gözleyin. Kapalı kapak normaldir.

Bakımı daha büyük küvet içinde, oda kapı ve menfezleri kapalıyken, yakalama tüpü hazır biçimde yapın. İnce uzun maşayla nokta temizliği yapın. Yeniden yerleşim gerekirse bütün mantar parçasını taşıyın.

💡 Aydınlatma

UVB ve ısı lambası gerekmez. 10-12 saat yumuşak ortam ışığı ve gerçek karanlık gece sağlayın. Doğrudan güneş ve sıcak vitrin ışığı küçük kabuk yuvasını hızla kurutur. Düşük güçlü dış LED yalnız kabuk sıcaklığı ölçüldüğünde kullanılabilir.

🌡 Isıtma ve sıcaklık

Gündüz 21-26°C, serin alan 20-22°C, gece 19-22°C tutun. Kararlı oda sıcaklığı odaklı ısıdan güvenlidir; üst sınır durgun doygun havayla birleşmemelidir.

Gerekirse odayı veya bir yanı termostatla ısıtın. Altına mat koymayın, kabuğa lamba yöneltmeyin. Küçük ağaç kapları çabuk ısınır; dijital probla ve mevsim değişiminden sonra ölçün.

💧 Nem ve su

Dip katmanı hafif nemli tutup yeniden sulamadan yüzeyin kurumaya başlamasını bekleyin. Ölçüm %60-75 olabilir, fakat kapağın içindeki koşulu tam anlatmaz. Çapraz havalandırma zorunludur.

Büyük genç ve yetişkine sabit küçük sığ kap verin. Çok küçük yavru için ağ veya tek duvara damla bırakın ama taban nemini de yönetin. Kapağın içine püskürtmeyin. Sürekli yoğuşma, mantarda küf veya rutubet kokusu fazla su ya da az havadır.

🌿 Teraryum ve dekorasyon

Ana mobilya kullanılabilir kabuktur, süs bitkisi değil. Farklı yarıklar sunup yapıyı sabitleyin; örümceği görmek için ipeği ayırmayın. Hafif yaprak ve mantar güvenlidir; ağır taş, yapışkan dekor, sivri tel ve pençe tutan ağ değildir.

Kapıyı yalnız gerektiği kadar açın. Önden açılan kapta sığınağı kapının bir yanına koyun. Bakım sonrası menteşe, kablo geçişi ve havalandırmayı kontrol edin.

🪳 Besleme

Yavrular haftada iki kez meyve sineği, küçük hamam böceği, mikro cırcır veya taze öldürülmüş parça alabilir. Gençler 5-7, yetişkinler abdomen durumuna göre 7-14 günde bir küçük yem alır.

Yemi kapağın içine değil yakınına koyun ve alınmazsa 24 saatte çıkarın. Cırcır odada deri değiştiren örümceğe zarar verebilir. Ret veya kapalı kapakta durun. Yeni keliserler kararana kadar gençte birkaç gün, yetişkinde yaklaşık bir hafta bekleyin. Takviye gerekmez.

🩺 Yaygın sorunlar

• Büyük delik, yuva yanındaki kapı veya ikinci kap olmadan bakım kaçışa yol açar.
• Küçük buruşuk abdomen ve koordinasyon kaybı susuzluktur; su verip basmadan nemi düzeltin.
• Küf, akar ve koku atık, zayıf hava veya sürekli ıslaklığı gösterir.
• Kapak yapmama uygunsuz kabuk, yarık eksikliği veya sık rahatsızlıktan olabilir.
• Kapalı sığınak ve uzun açlık deri değişimi öncesinde normaldir; açmayın.
• Düşme, hemolenf, tutuş kaybı veya takılı deri uzman yardımı gerektirir.

Böcek ilacı, aerosol, uçucu yağ ve pire ürünü kullanmayın.

📌 Sonuç

Typhochlaena seladonia önce alınıp sonra araştırılacak bir mücevher değildir. Bakıcı; uygun kabuk mimarisini, küçük ölçekte nem-hava dengesini, kaçış kontrollü bakımı ve hayvan gelmeden güçlü yasal köken kanıtını hazırlamalıdır.

📚 Kaynaklar ve ileri okuma

• World Spider Catalog: Typhochlaena seladonia
• GBIF: Typhochlaena seladonia
• Bertani 2012: Typhochlaena revizyonu
• Andre & Hüsser: ağaçta kapaklı yuva ekolojisi
• Tarantula Collective bakım sayfası
• Brezilya Portaria MMA 1.704/2026 ve IBAMA
• CITES ve AB — 2026-08-05 tarihinde kontrol edildi